Vừa qua, tại Đồng Tháp, Viện Cây ăn quả miền Nam (SOFRI) và Công ty Cổ phần Đầu tư Green Stars đã chính thức ký kết biên bản ghi nhớ hợp tác phát triển giống chanh dây vàng ngọt tại vùng Đồng bằng sông Cửu Long và Đông Nam Bộ. Sự kiện mở ra triển vọng bứt phá, hình thành vùng nguyên liệu chanh dây chất lượng cao quy mô lớn, gắn chặt khoa học công nghệ với chế biến và xuất khẩu bền vững.

Sự kiện hợp tác này nhận được sự kết nối và hỗ trợ từ Tổ chức Phát triển Công nghiệp Liên Hợp quốc (UNIDO), nhằm tăng cường liên kết bền chặt giữa nghiên cứu khoa học với doanh nghiệp để nâng cao tối đa giá trị chuỗi nông sản phía Nam.

"Giải mã" giống chanh dây vàng ngọt Khâm Quả số 9

Giống chanh dây được đưa vào hợp tác phát triển lần này là Khâm Quả số 9 (tên cũ là "Khâm Mật số 9"). Đây là giống chanh dây vàng ngọt rất độc đáo, được tạo ra bằng phương pháp lai hữu tính giữa giống mẹ là chanh dây vàng hương ổi và giống bố là chanh dây vàng vị mật ong. Giống này đã được Bộ Nông nghiệp và Nông thôn Trung Quốc cấp bằng bảo hộ vào tháng 4/2024 với thời hạn 20 năm, do Viện Khoa học Nông nghiệp Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây và Công ty TNHH Khoa học Kỹ thuật Nông nghiệp Khâm Tứ Quảng Tây đồng sở hữu.

Xây dựng vùng nguyên liệu chuẩn xuất khẩu, nhắm tới thị trường Mỹ

Dưới sự ủy quyền của đơn vị sở hữu giống, SOFRI và Green Stars sẽ phối hợp nghiên cứu. Theo định hướng chiến lược, Công ty Green Stars dự kiến sẽ mở rộng vùng nguyên liệu chanh dây vàng ngọt với quy mô khoảng 300 - 500 ha dựa trên quy trình kỹ thuật chuẩn hóa được chuyển giao từ SOFRI. Vùng sản xuất này sẽ được định hướng: Áp dụng tiêu chuẩn canh tác bền vững như GlobalGAP, quản lý nghiêm ngặt an toàn thực phẩm và thực hiện truy xuất nguồn gốc rõ ràng. Đồng hành cùng các địa phương, hợp tác xã thiết lập mã số vùng trồng phục vụ cho xuất khẩu. Sẵn sàng mọi nguồn lực để đưa sản phẩm chanh dây vàng ngọt tiến vào thị trường khó tính như Mỹ.

Bên cạnh việc phát triển vùng trồng, Green Stars đang khẩn trương triển khai cơ sở sơ chế, đóng gói chanh dây ngay tại tỉnh Đồng Tháp. Trong giai đoạn đầu, cơ sở này có công suất thiết kế xử lý khoảng 5 tấn quả/giờ, đóng vai trò thu mua và tiếp nhận trực tiếp nguồn nguyên liệu từ các vùng sản xuất liên kết cho bà con.

Doanh nghiệp lo đầu ra, nông dân vững kỹ thuật

Sự hợp tác này không chỉ dừng lại ở việc chuyển giao kỹ thuật trồng trọt mà hướng tới giải quyết bài toán cốt lõi của nông nghiệp: sự cam kết và chia sẻ trách nhiệm trong chuỗi liên kết. Ông Hà Trọng Tiến - Chủ tịch Hội đồng Quản trị Công ty Green Stars khẳng định, doanh nghiệp sẽ đảm nhận trách nhiệm xây dựng đầu ra và tổ chức thu mua ổn định, trong khi người nông dân cần tuân thủ đúng quy trình kỹ thuật để duy trì chất lượng trái đồng đều.

Đặc biệt, SOFRI và Green Stars cũng định hướng nghiên cứu phát triển các sản phẩm giá trị gia tăng từ chanh dây, song song với việc tận dụng phụ phẩm nông nghiệp để chế biến sâu. Hướng đi này giúp tối ưu hóa giá trị thu hoạch trên một diện tích canh tác, từng bước tiến tới mô hình kinh tế tuần hoàn hiệu quả trong nông nghiệp.

Mục tiêu cao nhất của chương trình hợp tác là đưa trực tiếp tiến bộ khoa học kỹ thuật hiện đại vào đồng ruộng, nâng cao năng suất, chất lượng trái chanh dây và thực dự cải thiện đời sống, nâng cao thu nhập cho người nông dân tham gia chuỗi liên kết./.

Kim Huyền - Trung tâm KN&DVNN